Journal

Smart Longevity Demand Response: โปรแกรม DR ของไทย การ Load Shift ตาม TOU และเพิ่มผลตอบแทน Solar Feed-in Tariff

Smart Longevity Demand Response: Thailand TOU Load Shifting, Solar Feed-in Tariff Optimization, and Grid Interaction

12 พฤษภาคม 2569 · 2 นาที

Demand Response (DR) คือการปรับการใช้ไฟฟ้าให้สอดคล้องกับสัญญาณราคาหรือสัญญาณความต้องการของโครงข่าย ในไทย MEA และ PEA ใช้โครงสร้างค่าไฟ TOU แบ่งเป็น Peak Hour 09:00–22:00 น. วันจันทร์–ศุกร์ และ Off-Peak ช่วงที่เหลือ ความแตกต่างของอัตราอยู่ที่ 2.5–3 เท่า ทำให้ Load Shifting มีศักยภาพประหยัดได้ 20–35% ต่อเดือน กลยุทธ์ Load Shifting หลักสำหรับบ้าน Smart Longevity ได้แก่ Pre-cool ห้องก่อน Peak โดยลด setpoint 1–2°C ในช่วง 06:00–08:30 น. ตั้งเวลาเครื่องซักผ้าและเครื่องอบผ้าหลัง 22:00 น. และชาร์จ EV หลังเที่ยงคืน ระบบ Smart Home ที่ตั้งค่าถูกต้องสามารถดำเนินการทั้งหมดนี้โดยอัตโนมัติโดยไม่ต้องให้ผู้อยู่อาศัยตัดสินใจเอง โครงการ Solar Feed-in Tariff ของไทยอยู่ในระบบ Net Metering สำหรับ Prosumer ที่ติดแผงโซลาร์บนหลังคา ไฟที่ผลิตเกินใช้จะขายเข้าโครงข่ายในอัตรา FiT ที่กำหนดโดย EGAT ระบบ Smart Home ช่วยเพิ่มมูลค่าโดยการปรับ Export ให้เหมาะสม เลื่อนโหลดที่ยืดหยุ่นได้ไปใช้เมื่อโซลาร์ผลิตสูงสุด และจัดการการชาร์จแบตเตอรี่สำรองเพื่อเพิ่ม Self-consumption การเริ่มต้นใช้งาน DR ในบ้าน Smart Longevity ต้องติดตั้ง Smart Meter หรือ CT Clamp ที่ Consumer Unit เพื่อ Monitor ข้อมูลไฟฟ้า Real-time ตั้งค่า Automation ใน Platform เช่น Home Assistant ให้ตอบสนองต่อ TOU Schedule และพิจารณาแบตเตอรี่ 5–10 kWh สำหรับบ้านที่มีโซลาร์และต้องการ Self-consumption สูงสุด ประหยัดรวมต่อปีสำหรับบ้านที่ปรับแต่งเต็มรูปแบบอยู่ที่ THB 15,000–40,000

คำถามที่พบบ่อย

มิเตอร์ TOU ของ MEA/PEA คือช่วงเวลาไหนบ้าง?
Peak Hour คือ 09:00–22:00 น. วันจันทร์–ศุกร์ (ยกเว้นวันหยุดนักขัตฤกษ์) Off-Peak คือเวลาที่เหลือทั้งหมด รวมถึงวันเสาร์–อาทิตย์ทั้งวัน อัตรา Peak สูงกว่า Off-Peak ประมาณ 2.5–3 เท่า
บ้านที่ไม่มีโซลาร์คุ้มค่าที่จะลงทุน Smart Meter และ Home Automation เพื่อ DR หรือไม่?
คุ้มค่า เพราะการ Load Shift อัตโนมัติสำหรับ HVAC เครื่องซักผ้า และเครื่องอบผ้า ประหยัดได้ THB 500–1,500 ต่อเดือน งบลงทุน CT Clamp และ Hub ประมาณ THB 5,000–15,000 คืนทุนภายใน 6–12 เดือน
Net Metering กับ Net Billing ต่างกันอย่างไรสำหรับโซลาร์บ้านในไทย?
Net Metering หักลบหน่วยไฟที่ผลิตได้กับที่ใช้จากโครงข่ายในอัตราเดียวกัน Net Billing ซื้อไฟที่ผลิตเกินในอัตรา FiT ที่กำหนดซึ่งมักต่ำกว่าราคาขายปลีก ปัจจุบันไทยใช้ระบบ Net Metering สำหรับที่อยู่อาศัย
โปรแกรม Demand Response ของ EGAT เปิดให้บ้านพักอาศัยเข้าร่วมได้หรือเปล่า?
EGAT มีโปรแกรม DR สำหรับผู้ใช้ไฟรายใหญ่และ Aggregator ที่รวบรวมความต้องการลดโหลดจากหลายครัวเรือน บ้านพักอาศัยสามารถเข้าร่วมผ่าน Aggregator โดย Smart Home Hub ที่มี API ตอบสนองคำสั่งลดโหลดโดยอัตโนมัติ