Journal

BIM วางผังพื้นที่คอนโดกรุงเทพฯ: จำลองแสงธรรมชาติและ Layout เฟอร์นิเจอร์ให้เหมาะสมที่สุด

BIM Space Planning for Bangkok Condos: Optimising Furniture Layout and Daylighting in 28–45 sqm Units

12 พฤษภาคม 2569 · 1 นาที
24.5°C · 52%

ตลาดคอนโดมิเนียมกรุงเทพฯ มีหน่วยขนาด 28–45 ตารางเมตรเป็นส่วนใหญ่ในทำเลใจกลางเมือง การวางผังพื้นที่อย่างมีประสิทธิภาพในพื้นที่จำกัดคือความท้าทายที่ BIM (Building Information Modeling) สามารถแก้ไขได้อย่างแม่นยำก่อนที่จะมีการก่อสร้างหรือตกแต่งจริง

เครื่องมือ BIM สำหรับ Space Planning

Autodesk Revit เป็นซอฟต์แวร์มาตรฐานอุตสาหกรรมที่รองรับ Space Planning แบบ Parametric หมายความว่าเมื่อเปลี่ยนขนาดโซฟา ระบบจะคำนวณ Clearance โดยรอบโดยอัตโนมัติ ArchiCAD ของ Graphisoft มีโมดูล Interior Design ที่แสดง Furniture Library ครบครันพร้อมข้อมูล BIM เช่น น้ำหนัก วัสดุ และ Manufacturer สำหรับ AI-assisted layout Autodesk Forma (อดีต Spacemaker) วิเคราะห์ Solar Access และ View Quality ของแต่ละจุดในห้องโดยอัตโนมัติ Interior AI และ Planner 5D ใช้ Machine Learning สร้าง Layout variants 50–200 แบบในไม่กี่นาที

Net-to-Gross Ratio: เป้าหมายคอนโดกรุงเทพฯ

Net-to-Gross Ratio คืออัตราส่วนพื้นที่ใช้สอยจริง (Net) ต่อพื้นที่รวม (Gross รวม Common Area) คอนโดไทยมาตรฐานมักได้ 65–72% BIM ช่วยออกแบบให้ได้ >75% โดยวิเคราะห์การวาง Wet Area (ห้องน้ำ ครัว) ให้กระชับที่สุดและลดพื้นที่ Circulation ภายในห้อง ช่องแสง (Clearance) มาตรฐานที่ BIM ตรวจสอบ: ทางเดินหลัก 900mm, ทางเดินรอง 800mm, ระยะห่างเตียง-ผนัง 600mm (ฝั่ง Egress), ระยะเปิดประตูตู้เสื้อผ้า 700mm

Daylighting Simulation สำหรับคอนโดกรุงเทพฯ

Ladybug Tools (Plugin สำหรับ Grasshopper/Rhino และ Revit) จำลองแสงธรรมชาติตาม ตำแหน่งของกรุงเทพฯ (ละติจูด 13.75°N) และทิศทางของหน้าต่าง ตัวชี้วัดสำคัญ: DA (Daylight Autonomy) เป้าหมาย >50% ของพื้นที่ห้องควรได้รับ Illuminance ≥300 lux ≥50% ของเวลาทำการ, UDI (Useful Daylight Illuminance) 100–2,000 lux เป็นช่วงที่ไม่ทำให้เกิด Glare คอนโดหันหน้าทิศตะวันตกในกรุงเทพฯ จะได้รับแสงบ่ายแก่มากเกินไป (Glare + Heat Gain) BIM แนะนำ External Shading: Horizontal Overhang ยื่น 1.0–1.2m หรือ Motorized External Blind เพื่อลด Solar Heat Gain ในช่วง 14:00–18:00

เฟอร์นิเจอร์ Multi-Purpose ใน BIM Model

การรวม Murphy Bed (ประหยัดพื้นที่ 6 ตร.ม. ในตอนกลางวัน), โต๊ะพับได้ที่แปลงเป็นโต๊ะทำงาน/ทานอาหาร, และ Ottoman ที่มีพื้นที่เก็บของด้านใน ลงใน BIM Model ช่วยให้ Client เห็นภาพการใช้งานจริงทั้งกลางวันและกลางคืนก่อนตัดสินใจ Storage Under Stairs ใน Unit 2 ชั้น (Duplex/Loft) สามารถออกแบบให้รับน้ำหนัก 150 kg/m² สำหรับ Wine Storage หรือ Equipment Room ซึ่ง BIM คำนวณ Structural Load ให้ล่วงหน้า

Smart Home MEP ใน BIM

การวาง Conduit สำหรับสายเคเบิล Smart Home (CAT6, KNX, HDMI 2.1) ในขั้นตอน BIM ก่อนก่อสร้างช่วยหลีกเลี่ยงการสกัดผนังภายหลัง ระบบ MEP Coordination ใน BIM 360 ตรวจสอบ Clash ระหว่าง Conduit กับ Structural Beam และท่อประปา ลดปัญหาหน้างาน 40–60%

คำถามที่พบบ่อย

BIM Space Planning ต่างจากการวาดแปลนธรรมดาอย่างไร?
แปลน 2D บอกตำแหน่งเฟอร์นิเจอร์ แต่ไม่ตรวจสอบ Clearance, แสงธรรมชาติ หรือ MEP Clash โดยอัตโนมัติ BIM Model เป็น 3D Parametric ที่คำนวณทุกอย่างพร้อมกัน ปรับขนาดห้องน้ำแล้วระบบจะ Update ทางเดิน แสง และงาน MEP ทั้งหมดทันที
คอนโดที่ซื้อไปแล้วสามารถทำ BIM Retrofit ได้ไหม?
ได้ สถาปนิก BIM สามารถ Scan ห้องด้วย Laser Scanner (Leica BLK360 หรือ iPhone LiDAR) แล้วสร้าง As-Built BIM Model ใน 1–2 วันทำการ จากนั้นออกแบบ Renovation โดยตรวจสอบ Clearance และแสงได้ก่อนตัดสินใจซื้อวัสดุ
Ladybug Tools ต้องใช้ซอฟต์แวร์อะไรและราคาเท่าไร?
Ladybug Tools ทำงานบน Grasshopper (Plugin ฟรีใน Rhino 3D ราคา USD 995 หรือการศึกษา USD 195) หรือผ่าน Plugin สำหรับ Revit ราคา Ladybug Tools เองฟรี (Open-source) ผู้ออกแบบส่วนใหญ่ใช้ Rhino+Grasshopper เป็น Platform หลัก
BIM วางผังพื้นที่คอนโดกรุงเทพฯ: จำลองแสงธรรมชาติและ Layout เฟอร์นิเจอร์ให้เหมาะสมที่สุด · HappySmart